The Pulse — Sayı 01: Rekabet Gündemi: Hukuki Bakış
Aralık 2025 | Başaran Law Firm
Suçu Gizlemenin Maliyeti, Suçun Kendisi Kadar Ağır Olabilir
20 Kasım 2025 tarihinde Rekabet Kurulu, Coca-Cola Satış ve Dağıtım A.Ş.'ye 282.416.376,34 TL tutarında idari para cezası verdi. Bu kararda en dikkat çekici nokta ise bu cezanın rekabet ihlali nedeniyle değil, yerinde incelemeyi engelleme ve/veya zorlaştırma nedeniyle verilmiş olmasıdır.
İhlal, 7 Ekim 2025 tarihinde gerçekleştirilen yerinde inceleme sırasında, teşebbüs yöneticilerinden birinin inceleme başladıktan sonra verileri sildiğinin tespit edilmesiyle ortaya çıktı. Kurul, bu davranışa son derece sert bir karşılık vererek şirketin 2024 yılı gayrisafi gelirlerinin %0,5'i oranında idari para cezası uyguladı.
Bu karar, ileri düzey adli bilişim teknolojilerinin artık rutin olarak kullanıldığını açıkça ortaya koyarak, Kurul açısından incelemeyi engellemenin bir 'risk' değil, kaçınılmaz biçimde tespit edilecek bir davranış olduğunu net şekilde göstermektedir.
Düzenleyici Otoriteler Gerektiğinde Esnek de Olabilir
Ağır para cezalarının aksine, Ferrero hakkında yakın zamanda Rekabet Kurulu tarafından verilen karar, düzenleyicinin farklı bir yönünü ortaya koyuyor: katı uygulamalar yerine pragmatik bir yaklaşımı tercih ediliyor.
Rekabet Kurulu, Ferrero'nun Türkiye fındık pazarındaki faaliyetlerine ilişkin daha önce uygulanmakta olan bir yükümlülüğü revize etmeyi kabul etti. Ferrero, yalnızca 2025 yılı için, Eylül–Aralık döneminde kabuklu fındık için geçerli olan asgari alım taahhüdünü 45.000 tondan 30.000 tona düşürdü.
Bununla birlikte, bu esneklik sıkı bir çerçeve içinde tanındı; zira 2024–2026 dönemine ilişkin diğer temel taahhütlerin tamamı yürürlükte kalmaya devam ediyor:
- Müdahale referans fiyatının altında fındık satın almama yükümlülüğü.
- Sezon boyunca 100.000 tonu aşmayacak şekilde kabuklu fındık alımı yapma sınırı.
Pazar Hakimiyeti Ağır Yükümlülükleri de Beraberinde Getirir
23 Ekim 2025 tarihli kararında Rekabet Kurulu, Novonesis'e hakim durumu kötüye kullanma nedeniyle 284.509.319,04 TL idari para cezası verdi. İhlal, rakiplerin faaliyetlerini zorlaştırmaya yönelik dışlayıcı nitelikte bir dizi uygulamadan kaynaklandı:
- En iyi fiyat garantisi içeren hükümler
- Sadakat artırıcı indirim sistemleri
- Münhasırlık içeren sözleşmeler
Eşiğin Ötesinde: AB, Amazon ve Microsoft'un Bulut Hakimiyetini Soruşturuyor
Bulut bilişim, dijital hizmetler ve yapay zekâ geliştirme açısından hayati öneme sahip ve şu anda Avrupa Komisyonu'nun Amazon Web Services (AWS) ve Microsoft Azure'a odaklanan bir soruşturmaya konu. Amaç, bu şirketlerin pazar gücünü Dijital Piyasalar Yasası (DMA) kapsamında değerlendirmek.
Komisyon, bu şirketler DMA kapsamında otomatik olarak "geçit bekçisi" (gatekeeper) niteliklerini karşılamasa bile onları soruşturmaya karar verdi. Bu soruşturma, Komisyon'un yeni yetkilerini kullanmak için beklemediğini ve uyumu aktif şekilde izlediğini kanıtlıyor.
Olası sonuçlar ciddi; bir şirketin toplam küresel cirosunun %10'una kadar para cezası uygulanabilir ve tekrar eden ihlallerde bu oran %20'ye çıkabilir.
Kartel Şüphelerinin Gölgesinde Modern Finans
Avrupa Komisyonu, finansal altyapı devleri Deutsche Börse ve Nasdaq'a karşı rekabet soruşturması başlattı. Bu soruşturma, rekabet hukukunun temellerine yeniden odaklanıyor; zira iki şirketin finansal türevler pazarında rekabet etmeme anlaşması, koordineli fiyatlama ve ticari açıdan hassas bilgilerin paylaşımı gibi rekabete aykırı davranışlarda bulunmuş olabileceğinden endişe ediliyor.
Büyük Teknoloji İçin Yeni Kural
Komisyon, yeni dijital düzenlemeleri uygulamaya hazır olduğunu göstermek adına, Google'ın ana şirketi Alphabet hakkında Dijital Piyasalar Yasası'nı (DMA) olası ihlali nedeniyle bir soruşturma başlattı. Soruşturma, Google'ın "site reputation abuse policy"sine odaklanıyor ve bu politikanın uygulanmasının haber medyası ve diğer yayıncıların içeriklerini arama sonuçlarında haksız şekilde geriye düşürüp düşürmediğini araştırıyor.
"Drip Pricing" Savaşı Resmen Başladı
"Drip pricing", satın alma sürecinin ilerleyen aşamalarında zorunlu ücretlerin "damlatılarak" eklenmek suretiyle başlangıçta düşük bir fiyatın reklamının yapılması pratiğidir.
Birleşik Krallık Rekabet ve Piyasalar Otoritesi (CMA), bu taktiğe artık topyekûn savaş ilan etmiş durumda. CMA, 2024 tarihli Dijital Piyasalar, Rekabet ve Tüketiciler Yasası (DMCCA) kapsamında büyük bir uygulama hamlesi başlattı.
Soruşturma altındaki şirketler şunlardır:
- StubHub ve viagogo: Biletlerde zorunlu ek ücretleri nasıl sundukları nedeniyle.
- AA Driving School ve BSM Driving School: Zorunlu ücretlerin sunumu ve bu ücretlerin başlangıç fiyatına dahil olup olmadığı konusunda.
- Gold's Gym: Kayıt sürecinde eklenen tek seferlik katılım ücretinin sunumu nedeniyle.
- Wayfair ve Appliances Direct: Süre ile sınırlı indirimlerin potansiyel olarak yanıltıcı olması nedeniyle.
- Marks Electrical ve Appliances Direct: Tüketicileri hizmetler için ek ücretlere otomatik olarak dahil etmeleri nedeniyle.
AB'nin Yeni Yabancı Sübvansiyon Rejimi, Sınır Ötesi Birleşme ve Devralmaları Şekillendiriyor
Avrupa Komisyonu, Birleşik Arap Emirlikleri'nin devlet şirketi olan Abu Dhabi National Oil Company'nin (ADNOC), Almanya merkezli Covestro'yu satın almasına şartlı onay verdi.
Bu karar, AB dışı hükümetlerden gelen ve Avrupa tek pazarını bozabilecek sübvansiyonları hedefleyen yeni Yabancı Sübvansiyonlar Tüzüğü (FSR) kapsamında emsal niteliğinde bir dosyadır.
Rekabet Hukukunda Yeni Bir Alan: "Kategori Yönetimi"
Avrupa Komisyonu ayrıca küresel enerji içeceği üreticisi Red Bull hakkında resmi bir soruşturma başlattı. Temel endişe, şirketin hakim pazar konumunu kötüye kullanarak rekabeti kısıtlıyor olabileceği, özellikle 250 ml'den büyük kutularda satılan rakip enerji içeceklerini hedef aldığı yönünde.
Bu vakayı özellikle ilgi çekici kılan, incelikli ve modern bir iş uygulamasına odaklanmasıdır. Bu, Komisyon'un "kategori yönetimi" pozisyonunun olası kötüye kullanımına ilişkin ilk resmi soruşturmasıdır.
Bu terim, bir perakendecinin ana tedarikçiye—bu durumda Red Bull'a—rakiplerin ürünleri de dahil olmak üzere tüm ürün kategorisinin pazarlamasını, yerleşimini ve çeşitliliğini yönetme yetkisi verdiği bir düzenlemeyi ifade eder.
*Bu bülten yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup, belirli bir dava veya müvekkil için hukuki tavsiye niteliği taşımamaktadır.